εντευκτήριο

       Άκης Μυλωνάς   

   Ιδεολογικές και πραγματικές σφαίρες    

Η αντικατάσταση της πολιτικής από τη στρατιωτική λογική καθιστά αδύνατη τη λειτουργία της δημοκρατίας και στο σημείο αυτό η επιδίωξη της ισπανικής κυβέρνησης, στην καρδιά της Ευρώπης,  για επιβολή ακύρωσης του δημοψηφίσματος συγκλίνει με το φασισμό και την τυραννία.

Στην Καταλονία εδώ και πολλούς μήνες διεξάγεται ένας ιδεολογικός πόλεμος με συστηματική τρομοκρατία από την πλευρά της ισπανικής κυβέρνησης, αλλά και της Ευρωπαϊκής Ένωσης για να μην ασκήσουν οι Καταλανοί πολίτες το δημοκρατικό δικαίωμα στην αυτοδιάθεση. Όταν, όμως, οι απειλές δεν έχουν αποτέλεσμα τότε η πολιτική και η ιδεολογία ως μέσα πειθούς δεν χρειάζονται και εφαρμόζεται η εξόντωση των αντιπάλων. Μπορεί να συμβαίνει αυτό στη δημοκρατική Ευρώπη; Συμβαίνει στην Καταλονία.

Από έναν πολιτικό σκοπό, έκφρασης μιας αντίθετης άποψης και τη χρησιμοποίηση κάθε μέσου, δικαιοσύνη, ΜΜΕ, για να γίνει αυτή η άποψη πλειοψηφική, φθάνουμε σε ένα στρατιωτικό σκοπό που είναι η εξόντωση. Εν προκειμένω ο πρωθυπουργός της Ισπανίας, Μαριάνο Ραχόι, υποστηρίζει ότι το δημοψήφισμα είναι παράνομο καθώς το ισπανικό σύνταγμα δεν αναγνωρίζει το δικαίωμα στην αυτοδιάθεση. Η κυβέρνησή του προτείνει ως αποδεκτό μόνο ένα δημοψήφισμα που θα ψηφίσουν όλοι οι Ισπανοί για την ανεξαρτησία της Καταλονίας. Φυσικά καμία εθνική ανεξαρτησία δεν συνέβη με τη σύμφωνη γνώμη του κράτους από το οποίο ετίθετο η απόσχιση. Οι Καταλανοί  θέλουν να εφαρμόσουν το βασικό ανθρώπινο δικαίωμα των λαών, στην αυτοδιάθεση, το οποίο αναγνωρίζεται από το  «Διεθνές Σύμφωνο για τα οικονομικά, κοινωνικά και μορφωτικά δικαιώματα» που εγκρίθηκε από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στις 19 Δεκεμβρίου του 1966. Τότε είναι που ο Ραχόι διέταξε εντάλματα σύλληψης στους βουλευτές της Καταλονίας, στους δημάρχους, φθάνοντας να δώσει εντολή στην αστυνομία να χτυπά όσους θέλουν να ψηφίσουν ακόμα και με πλαστικές σφαίρες. Η αντικατάσταση της πολιτικής από τη στρατιωτική λογική καθιστά αδύνατη τη λειτουργία της δημοκρατίας και στο σημείο αυτό η επιδίωξη της ισπανικής κυβέρνησης, στην καρδιά της Ευρώπης,  για επιβολή ακύρωσης του δημοψηφίσματος συγκλίνει με το φασισμό και την τυραννία.

Η πράξη του δημοψηφίσματος στην Καταλονία αποκτά μια άλλη βαρύτητα, δείχνοντας ότι η ενεργή υπεράσπιση των δημοκρατικών δικαιωμάτων δεν είναι ανεκτή. Οτιδήποτε, στις σημερινές συνθήκες της ακραίας φτωχοποίησης και του πολιτικού αδιεξόδου, προκαλεί  την ενεργοποίηση της κοινωνίας γίνεται στόχος επίθεσης σύσσωμου του συστημικού μπλοκ, το παράδειγμα της Ισπανίας είναι χαρακτηριστικό (κυβέρνηση, βασιλιάς, δικαστές, αστυνομία, καθολική εκκλησία, στρατός, εργοδοσία, ΜΜΕ). Είναι φανερό πως όποια μορφή δημοκρατικής συμμετοχής για τον αυτοκαθορισμό της κοινωνίας, προς το ξεπέρασμα της διάκρισης κράτους και κοινωνίας, πολιτικού και ιδιωτικού, συνδυασμού πολιτικής και κοινωνικής δημοκρατίας αποτελεί ισχυρό φόβητρο.

Η άμεση δημοκρατία, εμπνεόμενη από την αντίληψη ότι το αντιπροσωπευτικό σύστημα δεν είναι αρκετά δημοκρατικό, αποτελούσε ένα πάγιο αίτημα. Στο πρόσφατο παρελθόν της μεταπολίτευσης, έχοντας εξέλθει από την εμπειρία της δικτατορίας, κανείς δε θα νοούνταν να αμφισβητηθεί η σημασία, η χρησιμότητα και η άσκηση του δικαιώματος του  δημοψηφίσματος για να παίρνονται συλλογικές αποφάσεις, ούτε η δημοκρατική του νομιμότητα. Σήμερα μέσα από διαφορετικές εμπειρίες, που έχουν ως περιεχόμενο την έκφραση  των πολιτών με άμεσο τρόπο σε σειρά ζητημάτων, αποδεικνύεται ότι υπάρχει ένα χάσμα ανάμεσα στην κοινωνική πολιτική έκφραση και την επιβολή της πολιτικής κυριαρχίας. Η κυριαρχία του πολίτη από ακρωτηριασμένη κατέληξε νεκρή. Κι αν η πολιτική χειραφέτηση ξεχαστεί, κάπου στα ουρλιαχτά των Ισπανών, χτυπημένων από σφαίρες, η ανθρώπινη χειραφέτηση θα είναι συνώνυμη της επίκλησης.

Καταλονία: Ιδεολογικές και πραγματικές σφαίρες